matematikkafe.com / Matematik Karikatürleri

(Matematik ile ilgili karikatürler, Eğitim ile ilgili karikatürler)

Eğitimde Karikatürün Rolü

Karikatür Nedir?: Karikatür; çizgi ile mizah yapma sanatı olarak tanımlanır. Kimi zaman gülünüp geçilen, kimi zaman üzerinde derinlemesine düşünülen karikatür; haber verir, eleştirir, eğlendirir ve eğitir.

Karikatür; görsel, sevimli ve ilgi çekici yapısıyla doğru kullanıldığında eğitim-öğretim sürecini oldukça eğlenceli ve etkili bir hale getirebilir. Eğitimcinin anlatımını kolaylaştıran güçlü bir yardımcı araçtır.


Yapılan araştırmalar, karikatürlerin eğitimde şu alanlarda fayda sağladığını göstermektedir:
 

- Karikatür, dersin kuru bir anlatımdan çıkıp sempatik bir ortama dönüşmesini sağlar.
- Problem çözme ve eleştirel düşünme yeteneğini artırır.
- Derse karşı motivasyon sağlar.
- Bilimsel düşünceleri ve bilgileri daha anlaşılır kılar.

Karikatür Kaynak: Levent Esen

Matematik Öğretiminde Karikatür

Karikatür gibi alternatif öğrenme araçları, matematiğe karşı var olan korku ve kaygıyı azaltmada son derece etkilidir.


Çocuklara sevdikleri bir şeyi öğretmek her zaman daha kolaydır. Karikatürün mizahi yönü, çocukların ilgisini çekerek derslerde sıkılmalarını önler; odaklanma sürelerini artırır ve önyargıları kırar.

Matematik öğretiminde kullanılan karikatürler genel olarak iki grupta incelenebilir:

Eğlence ve Dikkat Çekme Odaklı Karikatürler: Matematiğe ve matematikçilere dair kalıplaşmış yargıların abartılı ve mizahi bir dille işlendiği, temel amacı güldürmek ve ilgiyi derse çekmek olan karikatürler.

Düşündürme ve Tartışma Odaklı Karikatürler: Üzerinde akıl yürütmeyi, beyin fırtınası yapmayı, araştırmayı ve problem çözmeyi teşvik eden karikatürler.

Karikatür Temelli Etkinlik Örnekleri

1. Piknik Maceramız (Pozitif ve Negatif Tam Sayılar)

Sayı doğrusunu modelleyen bir ipi çeken iki çocuğun yer aldığı bu karikatürde; çocuklardan biri (-3), diğeri ise (+2) noktasından ipi tutmaktadır. Çevredeki piknik eşyaları ve ormandaki hayvanlar da farklı tam sayıları temsil eder. Papağanın sorduğu sorularla desteklenen bu etkinlik; öğrencilerin pozitif/negatif tam sayıları kavramasını ve sayı doğrusuna yerleştirmesini sağlar.

2. Zirveye Ulaşmak (Problem Çözme ve Mantık Yürütme)

Zirveye tırmanan bir dağcının mola sürelerini ve tırmanma temposunu konu alan bir problem işlenir. Karikatürde, problem hakkında farklı çözüm yolları sunan üç öğrenci karakteri yer alır. Öğrencilerden hangi çözümün doğru olduğunu bulmaları ve kendi çözüm yöntemlerini geliştirmeleri istenir.


3. Zayıflamak Kolay mı? (Tam Sayılarda Çarpma İşlemi)

Zayıflamaya çalışan bir anne ile ona yardımcı olan kızı arasındaki mizahi diyaloglardan oluşan iki bağlantılı karikatür kullanılır. Eğlenceli diyaloglar ve sorular aracılığıyla öğrencilerin tam sayılarda çarpma işlemini severek yapması hedeflenir.


Öğretmenlere bir tavsiye: Yalnızca hazır görseller kullanmakla kalmayın; öğrencilerin resim çizerek, şiir yazarak veya hikaye anlatarak kendi öğrendiklerini ifade etmelerine olanak tanıyın.


Kaynak: Şehriban Ay Arıkan, Ebru Dağlı, İsminur Serttaş, Sümeyye Betül Namal